Malatya’da deprem sonrası yeniden inşa edilen şehir merkezinde iş yerleri hizmete açılırken, yüksek kira bedelleri ve yıllık peşin ödeme uygulaması esnafın en büyük sorunu haline geldi. Emlakçılar ve esnaf, kira fiyatlarının çarşının doluluk oranını olumsuz etkilediğini belirterek yetkililerden çözüm istedi.
6 Şubat depremlerinin ardından yeniden inşa edilen Malatya kent merkezindeki Akpınar Çarşısı’nda ticari hareketlilik beklenen seviyeye ulaşamazken, yüksek kira bedelleri gündemdeki yerini koruyor. Çarşıda faaliyet gösteren esnaf ile Malatya Emlakçılar Odası Başkanı Ali Özgül, kira fiyatlarının birçok işletmeciyi zor durumda bıraktığını söyledi.
Malatya Emlakçılar Odası Başkanı Ali Özgül, pasaj içindeki 10 ila 20 metrekarelik iş yerlerinde yıllık kiraların 300 bin ile 400 bin lira arasında değiştiğini, cadde üzerindeki dükkânlarda ise rakamların çok daha yüksek seviyelere ulaştığını ifade etti.
Deprem sonrası Malatya’nın yeniden ayağa kalkmaya çalıştığını belirten Özgül, mülk sahiplerine çağrıda bulunarak, “Şehrin yeniden canlanması için herkesin fedakârlık yapması gerekiyor. Devlet iş yerlerini yeniden inşa etti. Mülk sahiplerinin de kiraları makul seviyelerde tutarak esnafa destek olması gerekiyor.” dedi.
Kiraların yıllık peşin talep edilmesinin de esnafı zorladığını dile getiren Özgül, uygulamanın aylık ödeme sistemine dönüştürülmesi gerektiğini belirterek, “400 bin lirayı peşin vermek yerine aylık ödeme imkânı sağlanırsa esnaf rahat nefes alır.” ifadelerini kullandı.
“Cadde üzerindeki dükkânlar boş kalıyor”
Özgül, yüksek kira bedelleri nedeniyle özellikle cadde üzerindeki birçok iş yerinin boş kaldığını belirterek, ekonomik belirsizlik nedeniyle esnafın yeni iş yeri kiralamaktan çekindiğini söyledi.
Çarşıdaki üst katların büyük bölümünün ofis olarak planlandığını da ifade eden Özgül, Malatya’da ticaret kültürünün daha çok zemin katlarda oluştuğunu, bu nedenle üst katlardaki iş yerlerinin dolmasının zor göründüğünü kaydetti.
15 metrekarelik dükkâna 800 bin lira
Çarşıdaki kiralık ilanlarını değerlendiren Ali Özgül, yaklaşık 15 ila 25 metrekare büyüklüğündeki bir pasaj dükkânı için 800 bin lira yıllık kira talep edildiğini belirterek, bu rakamın piyasa koşullarının üzerinde olduğunu söyledi.
Diğer deprem illerinde kira bedellerinin daha düşük olduğunu ve ödemelerin aylık yapıldığını ifade eden Özgül, Malatya’da ise hem yüksek kira hem de yıllık peşin ödeme uygulamasının ticari hayatı olumsuz etkilediğini belirtti.
Özgül, yüksek kira bedellerine ilişkin standart oluşturulması için ilgili kurumların çalışma yapması gerektiğini sözlerine ekledi.
“Bu yıl kurtardık, seneye kapatır gideriz”
25 yıl boyunca eski Akpınar Çarşısı’nda faaliyet gösterdiğini belirten esnaf Ramazan Duvarcı ise yeni iş yeri için yıllık 350 bin lira peşin kira ödediğini söyledi.
Kiraların önceki döneme göre çok yükseldiğini ifade eden Duvarcı, “Müşterilerimi kaybetmemek için dükkânı tuttum. Bu yıl idare edebilirsek ederiz, edemezsek seneye kapatır gideriz.” diye konuştu.
Yeni iş yeri arayan birçok esnafın kira bedellerini öğrenince vazgeçtiğini belirten Duvarcı, peşin ödeme zorunluluğunun da büyük yük oluşturduğunu dile getirdi.
“Mülk satar gibi kira istiyorlar”
Kent merkezindeki en eski erkek kuaförlerinden biri olduğunu belirten Nurettin Dağ ise kira bedellerinin aşırı yükseldiğini savunarak, “Mülk satar gibi dükkân kiralıyorlar. Birçok esnaf bu yüzden iş yeri tutamadı. Devletin bu konuda düzenleme yapmasını istiyoruz.” dedi.
“1 milyon 500 bin lira isteyenler var”
Çarşıya yeni taşınan esnaf Yamaç Polat da bazı iş yerleri için 700 bin liradan başlayıp 1 milyon 500 bin liraya kadar kira talep edildiğini öne sürdü.
Bu şartlarda birçok işletmenin faaliyetini sürdüremeyeceğini belirten Polat, yaklaşık 30 metrekarelik bir dükkânın yıllık kira bedelinin 200 ila 250 bin lira seviyesinde olması gerektiğini savundu.
